پیام جوان:
رویترز در گزارشی اختصاصی روز پنجشنبه ۲۶ شهریور به نقل از سه منبع ایرانی گزارش داد چین به طور خصوصی از جمهوری اسلامی خواسته از نفوذ خود بر حوثیهای یمن برای مهار این گروه استفاده کند؛ اقدامی که پس از درخواست عربستان سعودی از چین و پیشروی سریع حوثیها در امتداد دریای سرخ و اطراف تنگه بابالمندب صورت گرفته است.
به نوشته رویترز، عربستان پس از آن به چین روی آورد که پیشروی حوثیهای مورد حمایت جمهوری اسلامی، صادرات نفت عربستان و کشتیرانی در دریای سرخ را با مخاطرات بیشتری روبهرو کرد. منابع آگاه گفتند پیام خصوصی فراتر از درخواستهای علنی چین برای خویشتنداری، گفتوگو، و بازگرداندن امنیت کشتیرانی بوده است.
رویترز میگوید چین از جمهوری اسلامی خواسته برای جلوگیری از گسترش جنگ به مسیرهای انرژی که اقتصاد چین به آنها وابسته است، بر حوثیها اعمال نفوذ کند. مشخص نیست این پیام چگونه منتقل شده، یا آیا در جریان سفر عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، به چین مطرح شده است.
وزارت امور خارجه چین در پاسخ به رویترز گفت چین «نمیخواهد شاهد سرایت بیشتر تنشهای منطقهای به یمن و دریای سرخ باشد» و تشدید بیثباتی را به سود هیچ طرفی نمیداند. چین همچنین خواستار احترام به حاکمیت کشورها، خودداری از هدف قرار دادن زیرساختهای حیاتی، و حل اختلافات از طریق گفتوگو شد.
به گزارش اختصاصی رویترز، مقامهای چینی جمهوری اسلامی را تهدید نکردهاند که در صورت خودداری از مهار حوثیها با فشار اقتصادی روبهرو خواهد شد. با این حال، روابط اقتصادی دو کشور اهرم بالقوه مهمی در اختیار چین قرار میدهد.
چین بیش از یک دهه بزرگترین شریک تجاری رژیم ایران و خریدار اصلی نفت آن بوده است. بر اساس دادههای کپلر، در سال ۲۰۲۵ بیش از ۸۰ درصد صادرات دریایی نفت ایران، به طور متوسط حدود ۱.۴ میلیون بشکه در روز، راهی چین شد.
یک دیپلمات ارشد غربی در منطقه در این باره به رویترز گفت: «پکن یکی از معدود پایتختهایی است که هنوز میتواند ایران را برای مهار حوثیها تحت فشار قرار دهد.» چین در سال ۲۰۲۳ نیز میانجی توافقی شد که روابط دیپلماتیک جمهوری اسلامی و عربستان سعودی را پس از سالها تنش احیا کرد.
اهمیت درخواست تازه چین با وضعیت دو گذرگاه حیاتی انرژی مرتبط است. تنگه هرمز در پی جنگ با اختلال شدید روبهرو شده است، و پیشروی حوثیها در اطراف بابالمندب میتواند همزمان دومین مسیر عمده صادرات انرژی منطقه را تهدید کند.
دادههای کپلر نشان میدهد روز چهارشنبه تنها سه کشتی حامل کالا از تنگه هرمز عبور کردند، هرچند این آمار کشتیهایی که سامانههای ردیابی خود را خاموش کردهاند را شامل نمیشود.
در همین حال، آمریکا نیز مسیر مستقلی برای گفتوگو با حوثیها گشوده است. جیدی ونس، معاون رئیس جمهوری آمریکا، روز دوشنبه ۲۳ شهریور اعلام کرد ایالات متحده ضمن حفظ ارتباط نزدیک با عربستان سعودی و دیگر طرفهای بحران، مستقیماً با خود حوثیها گفتوگو میکند.
رویترز روز چهارشنبه به نقل از پنج منبع آگاه گزارش داده بود مقامهای آمریکایی آخر هفته پیش در سفارت آمریکا در مسقط با نمایندگان حوثیها دیدار کردهاند؛ نشستی که عمان در برگزاری آن نقش داشته است. به گفته دو منبع، حوثیها در این مذاکرات اعلام کردند قصد حمله به کشتیهای آمریکایی را ندارند و به آتشبس سال ۲۰۲۵ با ایالات متحده پایبند خواهند ماند.
وزارت امور خارجه آمریکا این دیدار را رسماً تایید نکرد، اما تاکید کرد آزادی کشتیرانی در دریای سرخ و جلوگیری از صدور تروریسم از خاورمیانه از منافع اساسی ایالات متحده است.
