بحران آموزش در ایران؛ از بازداشت و اخراج معلمان تا کمبود شدید مدرسه

پیام جوان:

گزارش‌ها از ادامه برخوردهای قضایی و اداری جمهوری اسلامی با دو معلم در خوزستان و لرستان حکایت دارند. سیامک صادقی چهرازی، معلم و فعال صنفی فرهنگیان خوزستان، وارد چهارمین ماه بازداشت خود شده و علی ایمانی مطلق، معلم شاغل در لرستان، نیز با حکم اخراج از آموزش‌ و پرورش مواجه شده است.

«دادبان» روز ۲۶ مرداد ۱۴۰۵ گزارش داد، قرار بازداشت سیامک صادقی چهرازی که روز هشتم فروردین ۱۴۰۵ در اهواز توسط نیروهای امنیتی بازداشت شده و اکنون در زندان شیبان اهواز نگهداری می‌شود، برای چهارمین ماه پیاپی تمدید شده و تاکنون تغییری در وضعیت پرونده یا شرایط آزادی او ایجاد نشده است.

بر اساس این گزارش این فعال صنفی در جریان رسیدگی به پرونده خود در شعبه ۱۲ بازپرسی دادسرای انقلاب خوزستان با اتهام‌های ادعایی از جمله «تبلیغ علیه نظام» و «توهین به رهبری» مواجه شده است. «امضای بیانیه» نیز از جمله مواردی است که هنگام تفهیم اتهام به او نسبت داده شده است. ادامه بازداشت و بلاتکلیفی این معلم نگرانی خانواده، همکاران، و دیگر فعالان صنفی را به دنبال داشته است.

در پرونده‌ای دیگر، علی ایمانی مطلق، معلم شاغل در استان لرستان، هم‌زمان با پیگیری پرونده قضایی خود، با حکم اخراج از آموزش‌وپرورش نیز مواجه شده است. به گزارش دادبان، این حکم از سوی هیات بدوی رسیدگی به تخلفات اداری کارکنان آموزش‌ و پرورش استان لرستان صادر شده است.

بر اساس رأی صادرشده، اتهام‌هایی از جمله «اقدام علیه امنیت ملی»، «فعالیت تبلیغی علیه نظام» و «حمایت از خاندان پهلوی و دعوت به تجمعات از طریق فضای مجازی» به عنوان مبنای برخورد اداری با این معلم ذکر شده و هیات رسیدگی به تخلفات اداری، مجازات اخراج او از دستگاه متبوع را تعیین کرده است.

هم‌زمان، پرونده قضایی دیگری نیز علیه ایمانی مطلق در جریان است و بر اساس اسناد موجود، برای او قرار نظارت قضایی صادر شده است. مطابق این قرار، او از اشتغال به فعالیت‌هایی که مرتبط با جرم انتسابی تشخیص داده شده‌اند، منع شده است.

دادبان در گزارش‌های خود تأکید کرده است که صرف انتساب اتهامات سیاسی و امنیتی به معنای اثبات ارتکاب جرم نیست و اصل برائت باید تا زمان اثبات جرم در مرجع صالح رعایت شود. این نهاد همچنین ادامه بازداشت موقت بدون تعیین تکلیف پرونده را، به‌ویژه در پرونده‌های مرتبط با فعالیت صنفی و بیان دیدگاه‌ها، مغایر با حقوق فردی و اصول دادرسی منصفانه دانسته است.

دادبان همچنین درباره حکم اخراج علی ایمانی مطلق تأکید کرده است که اخراج یک معلم به دلیل فعالیت‌ها و اظهارنظرهای سیاسی، در صورتی که بدون اثبات تخلف اداری مشخص و رعایت حق دفاع انجام شده باشد، می‌تواند با اصول دادرسی منصفانه و حقوق استخدامی فرد تعارض داشته باشد.

از سوی دیگر خبرگزاری حقوق بشری هرانا نیز روز دوشنبه ۲۶ مرداد گزارش داد که خدیجه مبارکی دیل، معلم شاغل در استان کهگیلویه و بویراحمد، با رأی هیأت بدوی رسیدگی به تخلفات اداری کارکنان آموزش و پرورش این استان به بازنشستگی اجباری محکوم شد.

بر اساس این گزارش، انتشار مطالب و استوری‌هایی در حمایت از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی، انتشار بیانیه‌های جمعی معلمان و مطالب مرتبط با دعوت به تجمعات، از جمله موارد استنادشده در پرونده این معلم بوده است. در رأی صادرشده، اتهام‌هایی از جمله «فعالیت تبلیغی علیه نظام»، «توهین به مسئولان» و «تشویق به تجمعات» نیز ذکر شده است.

مبارکی دیل پیش‌تر نیز به دلیل فعالیت‌های صنفی با حکم انفصال از خدمت مواجه شده بود؛ حکم چهار ماه انفصال او در نهایت در مرحله تجدیدنظر به دو ماه کاهش یافت.

این احکام سنگین برای معلمان در ایران در حالی صادر می‌شود که بسیاری از شهرها و استان‌های کشور از خدمات آموزشی استاندارد محروم هستند. بر اساس اخبار منتشر شده در رسانه های ایران مدیرکل نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس خوزستان، از کمبود شدید سرانه فضای آموزشی در این استان خبر داده و گفته است که برای جبران این کمبود، ساخت ۸۰۰ هزار مترمربع فضای آموزشی در قالب ۵۹۴ مدرسه و ۳۶۰۰ کلاس درس ضروری است. او همچنین ادعا کرده است که در درگیری‌های نظامی اخیر ده‌ها مدرسه در این استان آسیب دیده‌اند.

این ادعا، و دیگر ادعاهای اثبات‌نشده و بدون سند و مدرک مقامات جمهوری اسلامی درباره آسیب دیدن مناطق غیرنظامی در درگیری‌های اخیر، در حالی مطرح می‌شود که به اذعان خود مقامات رژیم جمهوری اسلامی بارها در جریان این درگیری نظامی به مناطق غیرنظامی کشورهای منطقه، از جمله فرودگاه‌ها، حمله کرده است.

پیشتر پرزیدنت ترامپ، رئیس‌ جمهوری آمریکا، درباره اصابت موشک به مدرسه‌ای در میناب نیز گفته بود که هنوز هیچ مدرکی ندیده است که نشان دهد موشک آمریکایی عامل این حادثه بوده و ممکن است حتی «به‌طور قطعی» مشخص نشود چه کسی مسئول آن بوده است. او با تأکید بر اینکه حادثه «وحشتناک» بود، گفت طرف‌های دیگری نیز موشک‌های فراوانی شلیک می‌کردند. پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، نیز در این‌باره گفت که تحقیقات درباره این حادثه با جدیت دنبال می‌شود.