پیام جوان:
جویدن فقط بخشی از غذا خوردن نیست؛ حرکتی ساده که حالا دانشمندان آن را به سلامت مغز، حافظه و حتی روند پیری ذهنی ربط میدهند. این که جویدن زیاد هضم را بهبود میبخشد مسالهای است که از مدتها قبل بر همگان معلوم بوده، اما آنچه نمیدانستیم تاثیر حویدن بر فعالیت مغز است. تحقیقات نشان میدهد که جویدن میتواند مغز ما را نیز تقویت کند و حتی به جلوگیری از آلزایمر کمک کند.
پژوهشها نشان میدهد جویدن بیشتر میتواند از بهبود هضم و کنترل اشتها گرفته تا کاهش استرس، افزایش تمرکز و تقویت حافظه را به همراه داشته باشد. برخی از متخصصان هم معتقدند که بهبود سلامت دندان بیماران حتی میتواند به معکوس کردن روند پیری ذهنی کمک کند. ارتباط میان دهان و مغز که بعضی دانشمندان از آن با عنوان «محور گاز گرفتن ـ مغز» یاد میکنند، در سالهای اخیر توجه ویژهای را به خود جلب کرده است.
نتایج برخی مطالعات این ارتباط را پررنگتر هم کرده است. در یک بررسی گسترده روی بیش از ۲۸ هزار فرد بالای ۵۰ سال در ۱۴ کشور اروپایی، افرادی که توانایی جویدن بهتری داشتند، در آزمونهای شناختی موفقتر عمل کردند. آنها کلمات را بهتر به خاطر میآوردند، در محاسبات ذهنی دقیقتر بودند و روانتر صحبت میکردند. همچنین در مطالعهای دیگر روی افراد ۵۵ تا ۸۰ ساله مشخص شد کسانی که دندانهای طبیعی بیشتری حفظ کردهاند، حافظه بلندمدت و حافظه معنایی قویتری دارند.
دانشمندان هنوز همه جزئیات این ارتباط را نمیدانند، اما چند فرضیه جدی مطرح شده است. یکی از مهمترین آنها به ارتباط عصبی میان سیستم جویدن و «هیپوکامپ» مربوط میشود؛ بخشی از مغز که نقش اصلی را در یادگیری و ساخت خاطرات جدید دارد و از نخستین نواحی آسیبپذیر در بیماری آلزایمر است. برخی پژوهشگران هم معتقدند عمل جویدن، بهویژه هنگام خوردن غذاهای نسبتا سفت، جریان خون مغز را افزایش میدهد. آزمایشهایی که روی جویدن آدامس انجام شده نیز این فرضیه را تقویت کرده است.
