پیام جوان: بهای میانگین دیزل در ایالات متحده در پی تشدید بحران عرضه جهانی ناشی از تنشهای مجدد میان آمریکا و ایران و حملات پهپادی اوکراین به پالایشگاههای روسیه، به رکورد بیسابقهای دست یافت. بر اساس گزارش انجمن اتومبیل آمریکا (AAA)، میانگین ملی قیمت دیزل به ۵.۸۵ دلار در هر گالن رسید که رکورد قبلی ثبتشده در ژوئن ۲۰۲۲ پس از آغاز تهاجم روسیه به اوکراین را شکست. کارشناسان هشدار میدهند که تداوم این روند میتواند سال جاری را به گرانترین سال برای مصرفکنندگان دیزل در تاریخ آمریکا تبدیل کند.
افزایش قیمت دیزل پیامدهایی فراتر از جایگاههای سوخت دارد، چرا که این سوخت نیروی محرکه بخش عمدهای از شبکههای حملونقل جادهای، باربری، کشاورزی و توزیع کالا در ایالات متحده است. بالا رفتن هزینههای سوخت مستقیماً به افزایش هزینههای ترانزیت طیف گستردهای از کالاهای مصرفی منجر میشود. اقتصاددانان ارشد بر این باورند که تأثیر دیزل بر تمامی بخشهای اقتصادی، یکی از دلایل بالا ماندن بازدهی اوراق قرضه دولتی در آمریکا به دلیل انتظارات تورمی فزاینده است.
محرک اصلی این جهش ناگهانی، تشدید درگیریها و تبادل آتش نظامی میان ایالات متحده و ایران در منطقه خاورمیانه است که قیمت نفت خام را در مسیر افزایش هفتگی بیش از ۶ درصدی قرار داده است. نفت خام برنت، به عنوان شاخص بینالمللی، اکنون به بالای ۹۵ دلار در هر بشکه رسیده است. این در حالی است که پیش از آغاز دور جدید درگیریها و کاهش شدید تردد نفتکشها از تنگه راهبردی هرمز، قیمتها در سطوح بسیار پایینتری قرار داشت.
تنگه هرمز که پیشتر مسیر عبور حدود ۱۰ درصد از دیزل دریاپایه جهان بود، اکنون با کاهش شدید ترافیک مواجه شده و آمارهای کشتیرانی نشان میدهند که میزان تردد روزانه شناورهای تجاری در این آبراه به شدت افت کرده است. از سوی دیگر، حملات هدفمند و سیستماتیک پهپادهای اوکراینی به پالایشگاههای نفت روسیه، فشار مضاعفی بر زنجیره تأمین جهانی وارد کرده است؛ چرا که روسیه یکی از صادرکنندگان کلیدی سوختهای تصفیهشده به شمار میرود.
تحلیلگران بازار انرژی برآورد میکنند که اختلالات همزمان در خاورمیانه و روسیه معادل حدود ۲۰ درصد از تجارت جهانی دیزل دریاپایه است. این بحران در حالی رخ میدهد که ذخایر سوختهای تقطیری ایالات متحده، شامل دیزل و سوخت گرمایشی، به پایینترین سطح خود در ماه اوت از سال ۱۹۸۲ تاکنون رسیده است. ورود به فصل پاییز و افزایش تقاضا از سوی بخش کشاورزی و ناوگان حملونقل، ریسک جهشهای ناگهانیتر قیمت را دوچندان کرده است.
اگرچه پالایشگاههای آمریکایی برای بهرهبرداری از حاشیه سود بالا، میزان تولید خود را به بالاترین سطح در چند سال اخیر رساندهاند، اما اختلالات بینالمللی همچنان عرضه جهانی را محدود نگه داشته است. همزمان با دیزل، قیمت بنزین نیز افزایش یافته و میانگین ملی آن به ۴.۱۴ دلار در هر گالن رسیده است که این امر تعطیلات پیشرو را به یکی از گرانترین دورهها برای رانندگان آمریکایی در تاریخ تبدیل خواهد کرد.
