پیام جوان: گزارشهای اخیر از منابع معتبر دریانوردی و رسانههای بینالمللی نشان میدهد که ایالات متحده با همکاری کشورهای عربی حوزه خلیج فارس، از جمله عربستان سعودی، کویت، قطر و امارات، تاکتیک جدیدی را برای عبور مخفیانه نفتکشها از تنگه هرمز به اجرا گذاشته است. این استراتژی که با هدف دور زدن تهدیدات و کاهش هزینههای بیمه محمولههای نفتی طراحی شده، بر خاموش کردن رادارها و فرستندههای ردیابی نفتکشها در طول مسیر عبور از این آبراهه حیاتی استوار است.
بر اساس دادههای شرکت ردیابی کشتیهای «کپلر»، عربستان سعودی در اواخر مردادماه سال جاری موفق شده است هشت نفتکش غولپیکر خود را از تنگه هرمز عبور داده و بیش از ۵ میلیون بشکه نفت را به مشتریان خود تحویل دهد. این محمولهها که از پایانههای رأسالتنوره، جبیل و رأسالخیر بارگیری شده بودند، با خاموش کردن موقت دستگاههای ردیاب در دریای عمان مسیر خود را به سمت مقاصدی چون چین، سنگاپور و امارات متحده عربی ادامه دادند.
علاوه بر این، گزارشهای خبرگزاری رویترز حاکی از آن است که شرکت ملی نفت عربستان (آرامکو) با اتخاذ روشهای نوین فروش، محمولههای نفت خام را از طریق انتقال کشتیبهکشتی در سواحل فجیره امارات به خریداران آسیایی پیشنهاد داده است. این اقدام در کنار بهرهبرداری از مسیرهای جایگزین مانند انتقال نفت به بندر سیدی کریر مصر در دریای مدیترانه از طریق خط لوله زمینی، تلاشهای ریاض را برای تضمین امنیت عرضه انرژی بدون اتکا به مسیرهای سنتی نشان میدهد.
شبکه خبری سیانان به نقل از وزارت انرژی ایالات متحده گزارش داده است که این تاکتیک مشترک با حمایت نیروی دریایی آمریکا به اجرا درآمده و کارآمدی بالایی نشان داده است. آمارهای رسمی حاکی از جریان روزانه ۸ تا ۹ میلیون بشکه نفت از تنگه هرمز است؛ رقمی که حدود دو برابر برآوردهای اولیه تحلیلگران والاستریت بر اساس دادههای ردیابی عمومی بوده و نشاندهنده حجم عظیم عبور مخفیانه محمولههای نفتی است.
تحلیلگران معتقدند این اقدام هماهنگ، ریسکهای مالی و نگرانیهای شرکتهای کشتیرانی تجاری در خصوص حملات احتمالی در منطقه را به شدت کاهش داده و مسئولیت امنیت محمولهها را مستقیماً بر عهده دولت آمریکا و کشورهای تولیدکننده قرار داده است. این تغییر رویکرد عملیاتی در عمل قواعد بازی را در تنگه هرمز تغییر داده و از کارایی ابزارهای فشار و تهدیدات منطقهای علیه جریان آزاد انرژی کاسته است.
در همین حال، تحولات مذکور با واکنشهای سیاسی در واشنگتن نیز همراه بوده است؛ به طوری که دونالد ترامپ، رئیسجمهوری پیشین آمریکا، بار دیگر بر کنترل کامل ایالات متحده بر تنگه هرمز تأکید کرده است. این موضعگیریها در کنار عملیات پیچیده انتقال مخفیانه نفت، نشاندهنده ابعاد گسترده ژئوپلیتیک این آبراهه بینالمللی و عزم جدی واشنگتن و متحدان منطقهای آن برای حفظ ثبات بازار جهانی انرژی است.
