پیام جوان: بازار ارز ایران روز شنبه را با شوک جدیدی آغاز کرد و قیمت دلار در بازار آزاد با عبور از مرز ۲۲۶ هزار تومان، رکورد تاریخی جدیدی را ثبت نمود. همزمان با این جهش، حواله دلار نیز به ۲۳۱ هزار تومان رسید و سایر داراییها نظیر پوند بریتانیا و سکه امامی نیز به ترتیب ارقام بیسابقه ۳۰۷ هزار تومان و ۲۳۶ میلیون تومان را تجربه کردند که نشاندهنده موج جدید تورم انتظاری در بازار است.
این در حالی است که قیمت فروش حواله دلار در مرکز مبادله ارز و طلای ایران حدود ۱۶۰ هزار و ۵۰۲ تومان اعلام شده که نشاندهنده شکاف عمیق و بیسابقه بیش از ۶۶ هزار تومانی میان نرخ دولتی و بازار آزاد است. روند صعودی قیمتها که از هفته گذشته شتاب گرفته، افزایشی حدود ۹ درصدی را نسبت به آغاز هفته قبل نشان میدهد و نگرانیها را درباره ثبات اقتصادی کشور تشدید کرده است.
تحلیلگران اقتصادی بر این باورند که جهش اخیر نرخ ارز مستقیماً با تشدید رویاروییهای سیاسی و اقتصادی میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی در ارتباط است. اعمال فشارهای جدید بینالمللی و انسداد مجاری مالی کشور، انتظارات تورمی را در میان فعالان بازار به شدت افزایش داده و موجب هجوم سرمایهگذاران به سمت بازارهای امن نظیر ارز و طلا شده است.
در همین راستا، ایالات متحده به تازگی یک بانک مستقر در ترکیه و دو شرکت وابسته به آن را به اتهام تسهیل انتقال دهها میلیون دلار برای نیروی قدس سپاه پاسداران تحریم کرد. این اقدام که با هدف قطع دسترسی تهران به شبکه بانکی بینالمللی صورت گرفته، یکی از عوامل اصلی تنشهای اخیر در بازار ارز و کاهش ارزش پول ملی ایران به شمار میرود.
از سوی دیگر، اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، هشدار داده است که در مراحل بعدی کارزار فشار اقتصادی، بخشهای دیگری نظیر هوانوردی، کشتیرانی و داراییهای دیجیتال هدف قرار خواهند گرفت. وی همچنین از اقدامات جدید واشنگتن برای مسدود کردن مسیرهای انتقال نفت ایران به چین خبر داد که میتواند درآمدهای ارزی کشور را بیش از پیش تحت فشار قرار دهد.
در واکنش به این بحران، عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی، مدعی شده که کشور با کمبود ارز مواجه نیست و آمادگی تزریق تا سقف دو میلیارد دلار به بازار وجود دارد. با این حال، اظهارات پیشین وی درباره به صفر رسیدن صادرات نفت در پی محاصره دریایی، تناقض آشکاری را با مواضع فعلی او نشان میدهد و تردیدها را درباره توانایی واقعی بانک مرکزی در کنترل بازار افزایش داده است.
