پیام جوان: مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، در جریان سخنرانی خود در نشست سران سازمان همکاری شانگهای در بیشکک، پایتخت قرقیزستان، اعلام کرد که در صورت بازگشت ایالات متحده آمریکا به تعهدات خود در چارچوب تفاهمنامه اسلامآباد، تهران نیز به سرعت اقدام متقابل انجام خواهد داد. این اظهارات نشاندهنده تمایل مشروط تهران برای احیای توافقی است که پیش از این با شکست مواجه شده بود.
تفاهمنامه اسلامآباد که در خردادماه سال جاری با میانجیگری کشورهای پاکستان و قطر به امضا رسیده بود، چارچوبی ۶۰ روزه را برای برقراری آتشبس پیشبینی میکرد. با این حال، این توافق به دنبال تنشهای دریایی در تنگه هرمز و حملات به شناورهای تجاری، دوام چندانی نیافت و در نهایت در اواسط مردادماه بدون دستیابی به توافقی نهایی و پایدار منقضی شد.
در مقابل، مقامات واشنگتن تمایل چندانی به احیای این تفاهمنامه نشان ندادهاند؛ بهطوریکه دونالد ترامپ، رئیسجمهوری ایالات متحده، هفته گذشته به میانجیها و متحدان منطقهای خود ابلاغ کرد که علاقهای به بازگشت به شرایط و مفاد تفاهمنامه اسلامآباد ندارد. این موضعگیری، چشمانداز هرگونه توافق دیپلماتیک کوتاهمدت میان دو کشور را بیش از پیش تیره کرده است.
همسو با این موضعگیری، آنا کلی، معاون سخنگوی مطبوعاتی کاخ سفید، به صراحت هرگونه گفتوگو با تهران را تکذیب کرد. وی با تأکید بر موضع فعلی دولت آمریکا اعلام داشت که در حال حاضر هیچگونه مذاکره یا گفتوگویی میان واشنگتن و جمهوری اسلامی ایران در جریان نبوده و هیچ برنامهای نیز برای انجام مذاکرات در آینده پیشبینی نشده است.
پیشنهاد جدید رئیسجمهور ایران در شرایطی مطرح میشود که کشور با بحران شدید اقتصادی ناشی از طرح موسوم به «طرد اقتصادی» مواجه است. به گفته پزشکیان، به دلیل اعمال تحریمهای گسترده و محاصره دریایی، حجم صادرات و واردات کشور با کاهشی نزدیک به ۳۵ درصد روبهرو شده که ضربه سنگینی به ساختار تجاری ایران وارد آورده است.
در همین راستا، عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی ایران، با تایید بحران مالی جاری اعلام کرد که درآمدهای نفتی کشور به صفر رسیده و عملاً صادرات نفت متوقف شده است. این انسداد اقتصادی سبب شده تا نرخ دلار در بازار آزاد به کانال بیسابقه ۲۱۱ هزار تومان صعود کند و فشارهای معیشتی بیسابقهای را بر زندگی روزمره شهروندان تحمیل نماید.
