پیام جوان:
دیپلماتها و تحلیلگران میگویند پاکسازی گسترده فرماندهان ارشد ارتش چین، آن هم در شرایطی که این کشور حضور نظامی خود را پیرامون تایوان و در دریاهای چین جنوبی و شرقی افزایش میدهد، پرسشهایی درباره آمادگی این کشور برای اجرای عملیات نظامی پیچیده و پیامدهای آن برای آمریکا و متحدانش در منطقه ایجاد کرده است.
رویترز روز چهارشنبه اول مهر گزارش داد اخراج ژانگ یوشیا و لیو ژنلی، دو تن از عالیرتبهترین فرماندهان نظامی چین، تازهترین مرحله کارزار شی جینپینگ برای پاکسازی ادعایی ارتش چین است. ژانگ، معاون شی در کمیسیون مرکزی نظامی و از نزدیکترین متحدان نظامی او، و لیو، رئیس ستاد مشترک، این هفته به اتهام فساد، نقض انضباط، و «عدم وفاداری» از حزب کمونیست و ارتش اخراج شدند.
این تحولات ساختار عالی فرماندهی چین را به شدت تغییر داده است. از هفت کرسی کمیسیون مرکزی نظامی، پنج کرسی اکنون خالی است و دهها افسر رده دوم مسئولیتهای مهمی را در کمیسیون، فرماندهیهای منطقهای، و شاخههای مختلف ارتش بر عهده گرفتهاند. با این حال، آزمایش تسلیحات و رزمایشهای پیچیده ارتش چین ادامه دارد.
روبی عثمان، مشاور ارشد سیاست چین در موسسه تونی بلر، به رویترز گفت تصور اینکه چنین تحول گستردهای برای عملیاتهای پیچیدهتر، «از جمله یک سناریوی تمامعیار تایوان»، مشکل ایجاد نکند دشوار است. به گفته او، شی ظاهرا «اختلال کوتاهمدت را بهایی میداند که برای انضباط و آمادگی رزمی بلندمدت ارزش پرداختن دارد.»
ژانگ همچنین ارشدترین فرمانده چین با تجربه واقعی جنگی بود؛ تجربهای که به نبرد مرزی سال ۱۳۵۸ با ویتنام، آخرین جنگ واقعی چین، بازمیگشت. تحلیلگران میگویند برکناری فرماندهان باسابقه میتواند در کوتاهمدت بر تصمیمگیری و هماهنگی در عملیاتهای بزرگ اثر بگذارد، هرچند ساختارهای ستاد مشترک، فرماندهیهای منطقهای، و نیروهای مختلف همچنان قادر به اجرای دستورات هستند.
تحولات ارتش چین برای ایالات متحده به ویژه به دلیل مسئله تایوان اهمیت دارد. آمریکا روابط رسمی دیپلماتیک با تایوان ندارد، اما بر اساس «قانون روابط با تایوان» متعهد به فراهم کردن ابزارهای لازم برای دفاع این جزیره است. چین تایوان را بخشی از قلمرو خود میداند و استفاده از زور برای تحت کنترل درآوردن آن را رد نکرده است.
ارزیابی جامعه اطلاعاتی آمریکا در اسفند پارسال این بود که رهبران چین در حال حاضر برای حمله به تایوان در سال ۱۴۰۶ برنامهریزی نکردهاند، و جدول زمانی ثابتی نیز برای یکی کردن این جزیره با سرزمین اصلی چین ندارند. با این حال، آمریکا همچنان توسعه توان نظامی چین و فشار آن بر تایوان را از نزدیک دنبال میکند.
این پاکسازیها همچنین میتواند بر تماسهای نظامی آمریکا و چین اثر بگذارد. دیدار ژانگ با جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی وقت آمریکا، در سال ۱۴۰۳ گامی مهم در احیای ارتباطات نظامی دو کشور تلقی شد، اما هنوز مشخص نیست چه کسی جای او را خواهد گرفت. برخی کارشناسان به رویترز گفتهاند شی ممکن است در این دوره برخی تصمیمهای نظامی را شخصا اتخاذ کند.
