پیام جوان: نمایشگاه CES 2026 در لاسوگاس این هفته میزبان رونمایی از نسل جدید دستگاههای پوشیدنی سلامت، از جمله نمایشگرهای گلوکز، ردیابهای فشار خون و ابزارهای پایش تناسب اندام است. در حالی که این نوآوریها وعده بهبود کیفیت زندگی و سلامت افراد را میدهند، اما پیامدهای زیستمحیطی بالقوه آنها که میتواند به یک بحران جهانی تبدیل شود، کمتر مورد توجه قرار میگیرد.
بر اساس پژوهشی جدید از دانشگاههای کرنل و شیکاگو، تقاضا برای دستگاههای پوشیدنی سلامت تا سال ۲۰۵۰ ممکن است به حدود دو میلیارد واحد در سال برسد که رقمی معادل چهلودو برابر میزان کنونی است. نویسندگان این مطالعه هشدار میدهند که در صورت عدم تغییر رویکرد در طراحی و تولید این گجتها، این افزایش تقاضا میتواند به تولید بیش از یک میلیون تن زباله الکترونیکی و انتشار حدود صد میلیون تن دیاکسید کربن طی همین بازه زمانی منجر شود.
نکته قابل تأمل این است که برخلاف تصور رایج، منبع اصلی این آلودگی زیستمحیطی پلاستیک نیست. این پژوهش که در مجله معتبر نیچر منتشر شده است، نشان میدهد که برد مدار چاپی (PCB)، که به مثابه «مغز» این دستگاهها عمل میکند، مسئول تقریباً هفتاد درصد از ردپای کربنی آنهاست. این امر عمدتاً به فرآیندهای پرمصرف و پیچیده استخراج و تولید مواد اولیه مورد نیاز برای ساخت این بردها بازمیگردد.
پژوهشگران برای کاهش این اثرات مخرب، دو راهکار کلیدی پیشنهاد کردهاند: نخست، توسعه تراشهها با استفاده از فلزات در دسترستری مانند مس به جای مواد معدنی کمیاب و گرانقیمتی همچون طلا؛ و دوم، طراحی دستگاههای ماژولار که امکان استفاده مجدد از برد مدار چاپی را هنگام تعویض یا بهروزرسانی پوسته بیرونی فراهم آورد. به گفته یکی از محققان، «زمانی که این دستگاهها در مقیاس جهانی مورد استفاده قرار میگیرند، حتی انتخابهای کوچک در طراحی میتوانند به سرعت اثرات بزرگی ایجاد کنند»، نکتهای که همزمان با موج معرفی محصولات جدید در CES، شایسته توجه جدی است.
