گروگان‌گیری کادر درمان و مجروح‌دزدی: ابعاد تازه سرکوب اعتراضات در ایران

پیام جوان: گزارش‌های رسیده از ایران حاکی از تشدید رویکردهای سرکوبگرانه جمهوری اسلامی در جریان اعتراضات سراسری است. بر اساس این گزارش‌ها، نهادهای امنیتی با بازداشت، احضار و تهدید پزشکان و کادر درمانی که به مداوای معترضان زخمی‌شده با گلوله و ساچمه پرداخته‌اند، عملاً “گروگان‌گیری کادر درمان” را در پیش گرفته‌اند. این اقدامات که فعالان حقوق بشر آن را نقض آشکار اصول پزشکی، سوگند حرفه‌ای پزشکان و قوانین بین‌المللی می‌دانند، به نظر می‌رسد با هدف پنهان‌سازی ابعاد واقعی کشتار و حذف شواهد پزشکی صورت می‌گیرد.

در همین راستا، شماری از پزشکان متخصص و عمومی در شهرهای مختلف بازداشت شده‌اند. دکتر فرهاد نادعلی، جراح ارتوپدی در گرگان، و دکتر علیرضا گلچینی، جراح عمومی در قزوین، به دلیل درمان مجروحان و اعتراض به سرکوب بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شده‌اند. همچنین دکتر آمنه سلیمانی در اردبیل به دنبال حمایت از معترضان و مداوای آسیب‌دیدگان بازداشت شده است. خانواده‌های این پزشکان از وضعیت، محل نگهداری و اتهامات آن‌ها بی‌اطلاع هستند. علاوه بر این، گزارش‌هایی از لاهیجان نشان می‌دهد که چندین پزشک و پرستار به دلیل درمان مصدومان، احضار و با تهدید به پرونده‌سازی قضایی و محرومیت شغلی مواجه شده‌اند.

افزون بر فشار بر کادر درمان، پدیده “مجروح‌دزدی” نیز به یکی از الگوهای رفتاری نیروهای امنیتی تبدیل شده است. در این شیوه، مجروحان از مراکز درمانی ربوده شده یا از دریافت خدمات حیاتی محروم می‌شوند که اغلب به مرگ آن‌ها منجر شده است. از جمله، نسترین عبداللهی، دانشجوی دانشگاه امیرکبیر، پس از انتقال به بیمارستان توسط نیروهای امنیتی ربوده شد و جان باخت. حسین صلاحی ۴۹ ساله نیز پس از اصابت گلوله جنگی، در بیمارستان ولیعصر قائمشهر تحت نظر ماموران مسلح قرار گرفت و به دلیل عدم رسیدگی پزشکی مناسب، بر اثر شدت خونریزی جان باخت. همچنین الینا حجتی ۲۳ ساله که در تهران هدف گلوله قرار گرفته بود، به دلیل عدم تزریق خون فوری در بیمارستان، سه روز بعد پیکرش در میان اجساد دیگر یافت شد.

در واکنش به این اقدامات، بیش از چهار هزار پزشک با امضای یک کارزار اعتراضی، خشونت مرگبار علیه معترضان و قطع اینترنت را محکوم کرده و با استناد به سوگند پزشکی و تعهد حرفه‌ای خود، خواستار اقدام فوری و مستقل نهادهای بین‌المللی از جمله سازمان ملل متحد و مجمع جهانی پزشکان برای حفاظت از جان غیرنظامیان و تضمین امنیت کادر درمان شده‌اند. این تحولات در شرایطی رخ می‌دهد که مجله تایم پیش‌تر از احتمال کشته شدن تا ۳۰ هزار نفر در تنها دو روز از اعتراضات خبر داده بود و فعالان حقوق بشر، فشار بر پزشکان و ممانعت از درمان را راهبردی برای پنهان‌سازی ابعاد واقعی کشتار و حذف شواهد می‌دانند.