پیام جوان: رئیسجمهور دونالد ترامپ در تاریخ ۲ فوریه از راهاندازی طرح جدیدی تحت عنوان “پروژه والت” (Project Vault) خبر داد. این طرح که یک ذخیرهسازی استراتژیک مواد معدنی حیاتی با مشارکت بخش خصوصی است، با سرمایه اولیه ۱.۶۷ میلیارد دلاری از بخش خصوصی و وام ۱۰ میلیارد دلاری از بانک صادرات-واردات ایالات متحده آغاز به کار میکند. هدف اصلی این پروژه، مصونسازی صنایع آمریکا در برابر اختلالات بازار، بهویژه تغییرات عمده در قوانین مربوط به مواد معدنی حیاتی است که پکن در سال ۲۰۲۵ پیشبینی کرده بود.
این اقدام در واکنش به اعلام پکن مبنی بر اعمال تغییرات گسترده در قوانین تجارت مواد معدنی حیاتی است که میتواند تا ۹۰ درصد عرضه جهانی این مواد را که در چین استخراج یا فرآوری میشوند، تحت نظارت و تأیید مقامات چینی قرار دهد. این تغییرات میتوانست زنجیره تأمین جهانی را به شدت مختل کند. پیش از این، اجرای یک نسخه کوچکتر از رژیم مجوزدهی مواد معدنی حیاتی توسط چین در اوایل سال ۲۰۲۵، منجر به اختلالاتی در عرضه شد و برخی تولیدکنندگان قطعات خودرو را مجبور به توقف خطوط تولید خود کرد. پس از نشستی بین آمریکا و چین در اکتبر ۲۰۲۵، پکن با تعلیق یکساله این رژیم مجوزدهی موافقت کرد و ترامپ اعلام کرد که آمریکا در این مدت منابع جایگزین قابل اعتمادی را پیدا خواهد کرد.
پروژه والت به عنوان یک جزء کلیدی از این استراتژی کاهش ریسک، با حمایت شرکتهای بزرگ آمریکایی از جمله جنرال موتورز، بوئینگ، کورنینگ، استلانتیس و گوگل همراه شده است. این سرمایهگذاری به شرکتهای مشارکتکننده امکان دسترسی مداوم به مواد معدنی حیاتی مورد نیازشان را با قیمتهای ثابت میدهد. در عوض، شرکتها متعهد به پرداخت هزینه نگهداری ذخایر، پیشپرداخت خریدها و توافق برای ادامه خرید این مواد در سالهای آتی هستند. جان یوانوویچ، رئیس بانک صادرات-واردات آمریکا، تأکید کرد که این راهحل هزینهای بر مالیاتدهندگان تحمیل نمیکند و حتی بازدهی برای سرمایهگذاران آمریکایی خواهد داشت. خرید مواد اولیه برای این ذخیرهسازی توسط شرکتهای تجاری انرژی Hartree Partners، Traxys North America و Mercuria Energy Group انجام خواهد شد.
مکانیسم قیمتگذاری ثابت در این پروژه، با هدف مقابله با شیوههای قیمتگذاری مخرب رژیم چین طراحی شده است که در گذشته باعث از بین رفتن بسیاری از معادن و فرآوریکنندگان مواد معدنی حیاتی در سراسر جهان شده بود. شرکتهای دولتی چین با یارانه، با عرضه محصولات با قیمتی کمتر از رقبا، چندین صنعت را در طول سالها تضعیف کردهاند. این پروژه همچنین در راستای فرمان اجرایی ترامپ است که نمایندگان تجاری و وزرای بازرگانی آمریکا را به مذاکره بر سر توافقنامههای مواد معدنی حیاتی با شرکای تجاری بر اساس امنیت ملی هدایت میکند. ایالات متحده تاکنون چندین مشارکت بینالمللی در زمینه مواد معدنی حیاتی از جمله با ژاپن، استرالیا و اوکراین برقرار کرده است و وزیر کشور از اعلام قریبالوقوع مشارکت با ۱۱ کشور دیگر و علاقه ۲۰ کشور دیگر خبر داد. همچنین وزارت خارجه میزبان اولین نشست وزرای مواد معدنی حیاتی آمریکا در ۴ فوریه خواهد بود.
