همزمان با مذاکرات ژنو | چرخش موضع خامنه‌ای درباره معترضان؛ از «اغتشاشگر» تا «بچه‌های ما»

پیام جوان:

علی خامنه‌ای که پنجاه روز پیش معترضان را اغتشاشگر نامیده بود و خواستار شده بود که «سر جای‌شان نشانده شوند»، در تازه‌ترین اظهاراتش همزمان با مذاکره جمهوری اسلامی با آمریکا، مدعی شد برخی از معترضان فریب‌خورده بودند و مسئولین کشته‌های آنها را شهید محسوب کردند.

علی خامنه‌ای بعد از حدود چهل روز برای اولین‌بار در حسینیه محل دیدارهای عمومی‌اش با مقامات حاضر شد و در جمع گروهی از حامیانش مدعی شد که غیر از «فتنه‌گران و کودتاچیان»، کشته‌ها و جان‌باختگان اخیر سه دسته بودند: مدافعان نظام، رهگذران و فریب‌خوردگان.

او گفت: «دسته‌ی سوم آن کسانی هستند که فریب خوردند، سادگی به خرج دادند، بی‌تجربه بودند، با فتنه‌گرها همراه شدند، من می‌خواهم بگویم آنها هم از ما هستند؛ آنها هم بچه‌های مایند، آنها هم یک عده‌ای‌شان پشیمان شدند، بعضی‌شان به من نامه نوشتند که ما آن روز آمدیم در خیابان و چه و چه و چه، ما را حلال کن. در زندان هم نبودند، آزاد بودند. پشیمان شدند، اشتباه کردند. آن کسانی که از اینها کشته شدند آنها را هم مسئولین شهید محسوب کردند، خوب کردند.»

این اظهارات علی خامنه‌ای در حالی است که ۱۳ دی‌ماه با آغاز اعتراضات سراسری، او گفته بود: مسئولان باید با معترض حرف بزنند اما حرف زدن با اغتشاشگر فایده‌ای ندارد بلکه باید او را سر جای خود نشاند.

پس از این اظهارات بود که در ۱۸ و ۱۹ دی‌ماه، جمهوری اسلامی کشتار گسترده معترضان را انجام داد که به نوشته تایم، دست‌کم ۳۵ هزار نفر کشته شدند. سرکوب خونین با فرمان و رضایت او و سایر مقامات جمهوری اسلامی صورت گرفت.

چهل روز پیش در تهران و چندین شهر دیگر، نیروهای امنیتی با استفاده از تسلیحات سنگین، از جمله تیربار، به سوی مردم آتش گشودند. در روزهای بعد، پیکر کشته‌شدگان برای شناسایی توسط خانواده‌ها، در کیسه‌هایی در مکان‌های عمومی قرار داده شد.

برخی از قربانیان که هنوز تجهیزات درمانی بر بدن داشتند، با شلیک مستقیم به سر کشته شده بودند؛ اقدامی که فعالان حقوق بشر آن را نشانه «تیرخلاص» به مجروحان دانستند. در مواردی مانند بازار رشت نیز گزارش شد که مأموران با بستن راه‌های خروجی بازار بزرگ، عملاً معترضان را در محاصره قرار دادند.

علی خامنه‌ای در بخشی از سخنان خود به نامه برخی از معترضان به او برای «حلال» کردن‌شان اشاره کرد؛ این در حالی است که از زمان سرکوب شدید معترضان، گزارش‌های زیادی از شکنجه و آزار بازداشت‌شدگان و اجبار آنها به اعتراف اجباری منتشر شده است.

به نظر می‌رسد مقامات جمهوری اسلامی همزمان با مذاکرات با ایالات متحده، ناگهان تغییر رویه داده‌اند. همین امروز، مسعود پزشکیان در سخنرانی در مراسم دانش‌آموختگی تربیت پلیس دانشگاه افسری «امام حسن» به کشته‌شدگان «حوادث اخیر» درود فرستاد و به خانواده‌های آنها تسلیت گفت. پزشکیان گفت: «از خداوند بزرگ خواهانیم که این فاجعه و بلایی را که در حقیقت به خاطر نقشه‌ها و تلاش‌های شوم بیگانگان برای کشور ما طراحی شده است، به خودشان بازگرداند.»

محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، همزمان با این اظهارات پزشکیان، در سخنرانی در صحن علنی مجلس با اشاره به چهلم کشته‌های اعتراضات اخیر، آنها را «شهدای حادثه فتنه اسرائیلی و آمریکایی» نامید و گفت: «از همه جان‌باختگان و مجروحان آن حادثه یاد می‌کنیم.»

قالیباف مدعی شد: «ایران یکپارچه سوگوار مراسم چهلم فرزندان شهید خود است. کسانی که مأمور پروژه‌های اسرائیلی برای ایجاد جنگ داخلی و زمینه‌سازی دخالت خارجی هستند، در مصیبت جوانان شهید ما اشک تمساح می‌ریزند.»

این چرخش ۱۸۰ درجه‌ای مقام‌های جمهوری اسلامی در حالی است که مسعود پزشکیان ۲۱ دی‌ماه، در نخستین موضع‌گیری آشکار درباره اعتراض‌های گسترده در ایران، معترضان را «آشوبگر» و «تروریست» خواند و خواستار برخورد «قاطع» نیروهای امنیتی با آنها شد.