سفر پاپ لئو چهاردهم به ترکیه: گفت‌وگوی ادیان در سایه تصمیمات جنجالی

پیام جوان: پاپ لئو چهاردهم، رهبر جدید کاتولیک‌های جهان، در نخستین سفر خارجی خود پس از انتخابش به این مقام، وارد ترکیه شد. این سفر که با هدف تقویت گفت‌وگوی بین‌ادیانی صورت گرفته، شامل دیدارهای مهمی با مقامات دولتی و مذهبی بود. وی پس از استقبال رسمی از سوی رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، و ادای احترام در آرامگاه آتاتورک، راهی شهر ایزنیک شد تا در مراسمی به مناسبت هزار و هفتصدمین سالگرد یکی از شوراهای اولیه کلیسا شرکت کند. او سپس در استانبول از مسجد سلطان احمد، معروف به مسجد آبی، بازدید کرد که نخستین دیدار او از یک مکان عبادی مسلمانان از زمان آغاز رهبری‌اش محسوب می‌شود.

این بازدید پاپ از مسجد آبی در ادامه رویه پاپ‌های پیشین، از جمله بندیکت شانزدهم در سال ۲۰۰۶ و پاپ فرانسیس در سال ۲۰۱۴، صورت گرفت. با این حال، نکته قابل توجه در برنامه سفر پاپ لئو، عدم بازدید او از ایاصوفیه بود. ایاصوفیه، بنای تاریخی متعلق به قرن ششم میلادی که در ابتدا کلیسا بود و سپس به مسجد و موزه تبدیل شد، در سال ۲۰۲۰ با تصمیم رئیس‌جمهور اردوغان مجدداً به مسجد تغییر کاربری داد. این تصمیم با انتقادهای گسترده بین‌المللی مواجه شد و پاپ فرانسیس فقید نیز از آن ابراز تأسف کرده بود.

عدم بازدید پاپ لئو از ایاصوفیه در حالی صورت می‌گیرد که منتقدان، اردوغان و حزب عدالت و توسعه را متهم می‌کنند که با چنین اقداماتی، پایه‌های سکولاریسم در ترکیه را تضعیف می‌کنند. مسجد آبی، یکی از نمادهای گردشگری استانبول با شش مناره بلند و کاشی‌های فیروزه‌ای چشم‌نواز، در اوایل قرن هفدهم در دوران سلطان احمد اول ساخته شده است. این بازدید نمادی از تلاش برای همزیستی و گفت‌وگوی میان ادیان، به ویژه پس از حمایت‌های پاپ فرانسیس از گفت‌وگو و همزیستی مسیحیت با اسلام، تلقی می‌شود.

در ادامه برنامه‌های سفر خود در ترکیه، پاپ لئو چهاردهم قرار است با رهبران کلیساهای محلی و همچنین رهبر کلیسای ارتدکس دیدار کند. پس از پایان بخش ترکیه، وی روز یکشنبه عازم لبنان خواهد شد. در بیروت، رهبر کاتولیک‌های جهان در مراسم عشای ربانی در فضای باز در ساحل بیروت شرکت خواهد کرد که پیش‌بینی می‌شود حدود ۱۲۰ هزار نفر در آن حضور یابند. همچنین، او در یک نشست بین‌ادیانی در مرکز بیروت شرکت خواهد جست تا بر اهمیت صلح و تفاهم میان پیروان ادیان مختلف تأکید کند.