پیام جوان: خبرگزاری فرانسه در گزارشی که روز سهشنبه، ۲۱ بهمنماه منتشر کرد، به بررسی وضعیت اینترنت در ایران و پیامدهای اقتصادی آن پرداخت. طبق این گزارش، با گذشت بیش از یک ماه از قطعیهای گسترده، اگرچه امکان اتصال به شبکه اینترنت برای شهروندان ایرانی به طور کلی فراهم شده است، اما ابزارهای دور زدن فیلترینگ (ویپیانها) تنها به صورت متناوب در دسترس قرار دارند و ترافیک وب به شدت تحت فیلترینگ و نظارت است. این خبرگزاری تاکید کرد که بسیاری از این ابزارها پس از مدتی مجدداً قابل استفاده شدند، اما دسترسی به آنها روزانه با نوسان همراه است و اختلال در خدماتشان مکرر گزارش میشود.
این شرایط، ضربه سهمگین دیگری بر پیکره اقتصاد از پیش آسیبدیده ایران وارد کرده است. بر اساس اظهارات ستار هاشمی، وزیر ارتباطات، اقتصاد دیجیتال کشور روزانه متحمل زیانی بالغ بر سه میلیون دلار شده است، در حالی که خسارت وارد شده به کل اقتصاد ایران روزانه ۳۵ میلیون دلار برآورد شده است. وزیر ارتباطات همچنین هشدار داد که تداوم این اختلالات میتواند “پیامدهای اجتماعی و امنیتی” نیز در پی داشته باشد، که نشان از نگرانی مقامات نسبت به دامنه وسیعتر این بحران دارد.
در همین راستا، امیر رشیدی، مدیر حقوق دیجیتال در گروه «میان» مستقر در آمریکا، معتقد است که محدود نگه داشتن اینترنت اگرچه “از نظر فنی امکانپذیر” است، اما به تدریج “فشارهای انباشتهای شامل ناکارآمدی اقتصادی، فرار سرمایه و نارضایتی اجتماعی” را ایجاد میکند. گزارش خبرگزاری فرانسه حاکی از آن است که در هفتههای اخیر، مقامات ایرانی درخواستهای متعددی از سوی شرکتهای داخلی دریافت کردهاند که خواستار دسترسی به اینترنت جهانی، رفع فیلتر و جبران خسارتهای وارده شدهاند، که گویای عمق مشکلات پیش آمده برای بخش خصوصی است.
این محدودیتها به طور مستقیم بر زندگی و کسبوکار افراد تأثیر گذاشته است. امیررضا، کارآفرینی در حوزه فروش محصولات دیجیتال، از زیان روزانه دستکم ۱۰۰ میلیون تومانی (معادل ۸۰۰ دلار) کسبوکارش به دلیل قطعی اینترنت و نوسانات نرخ ارز خبر داد. جوانه، مربی یوگا، نیز اعلام کرد که تنها اخیراً توانسته دوباره با دنیای خارج ارتباط برقرار کند، اما همچنان قادر به بارگذاری ویدئو برای مخاطبانش نیست و مجبور به برگزاری کلاسهای حضوری شده است. امین، مترجم آزاد، نیز از “بسیار ناپایدار” بودن اینترنت و قطع شدن مداوم ابزارهای پولی گذر از فیلتر گلایه کرد. آلما، صاحب کسبوکار آنلاین محصولات چرمی، نیز با نگرانی از احتمال جابجایی فعالیتهایش به سرور داخلی سخن گفت و اظهار داشت که محاسبه خسارتهای مالی میتواند منجر به سکته قلبی او شود. رشیدی در نهایت هشدار داد که محدودیتهای طولانیمدت خطر دور کردن جوامع تجاری، متخصصان جوان و فعالان جامعه مدنی را به همراه دارد.
