جمع‌آوری سراسری داروی پرمصرف تیروئید در آمریکا به دلیل نقص در اثربخشی

پیام جوان: سازمان غذا و داروی ایالات متحده (FDA) با انتشار اطلاعیه‌ای از جمع‌آوری سراسری یکی از پرمصرف‌ترین داروهای درمان بیماری‌های غده تیروئید در سراسر این کشور خبر داد. این فراخوان که به دلیل مشکلات مربوط به دوز و اثربخشی ناکافی (کاهش دوز مؤثر دارو) صادر شده، قرص‌های «لووتیروکسین سدیم» در دوزها و بسته‌بندی‌های مختلف را شامل می‌شود. طبق اعلام مقامات بهداشتی، این تصمیم پس از شناسایی نقص در میزان غلظت استاندارد ماده مؤثر این دارو اتخاذ شده است.

این فراخوان ابتدا در اواسط ماه ژوئیه توسط شرکت داروسازی «میجر فارماسوتیکالز» (Major Pharmaceuticals) مستقر در ایالت اوهایو آغاز شد و متعاقباً سازمان غذا و داروی آمریکا آن را در رده فراخوان‌های درجه دو (Class II) طبقه‌بندی کرد. بر اساس تعریف این نهاد نظارتی، فراخوان درجه دو به شرایطی اطلاق می‌شود که در آن مصرف دارو ممکن است عوارض جانبی موقت یا از نظر پزشکی قابل بازگشت ایجاد کند و احتمال بروز پیامدهای جدی و جبران‌ناپذیر بسیار اندک است.

داروی لووتیروکسین سدیم که با نام‌های تجاری گوناگونی در بازار عرضه می‌شود، نقش حیاتی در درمان کم‌کاری تیروئید (هیپوتیروئیدیسم) ایفا می‌کند؛ بیماری شایعی که در آن غده تیروئید قادر به تولید هورمون کافی برای نیازهای بدن نیست. علاوه بر این، این دارو برای کاهش اندازه غده تیروئید بزرگ‌شده (گواتر) و همچنین به عنوان بخشی از روند درمان نوعی از سرطان تیروئید تجویز می‌شود و هرگونه اختلال در کیفیت آن می‌تواند روند درمان بیماران را تحت تأثیر قرار دهد.

لووتیروکسین یکی از پرنسخه‌ترین داروها در ایالات متحده به شمار می‌رود و از نظر حجم تجویز و تعداد بیمار، رتبه سوم را در میان تمامی داروهای مصرفی در این کشور داراست. بر اساس آمارهای موجود در پایگاه‌های داده دارویی، سالانه ده‌ها میلیون نسخه از این دارو برای میلیون‌ها بیمار تجویز و تحویل می‌شود که نشان‌دهنده اهمیت و حساسیت بالای هرگونه نقص کیفی یا فراخوان جمع‌آوری در زنجیره توزیع آن است.

با وجود صدور این بیانیه نظارتی، شرکت تولیدکننده هنوز جزئیات دقیقی درباره تعداد دقیق بسته‌های آسیب‌دیده و نحوه استرداد وجه یا جایگزینی دارو برای مصرف‌کنندگان ارائه نکرده است. با این حال، سازمان غذا و داروی آمریکا فهرست کاملی از شماره سری‌های ساخت (Lot Numbers) و تاریخ انقضای قرص‌های مشمول این فراخوان را منتشر کرده و از بیماران خواسته است تا پیش از قطع مصرف دارو، حتماً با پزشک معالج یا داروساز خود مشورت نمایند.