توصیه «۸ لیوان آب در روز»: افسانه یا واقعیت علمی؟

پیام جوان: سال‌هاست که توصیه نوشیدن روزانه ۶ تا ۸ لیوان آب (حدود ۲ لیتر) به عنوان یک اصل ثابت برای حفظ سلامتی در اذهان عمومی جا افتاده است. این باور که برای بسیاری به یک باید همیشگی تبدیل شده، اکنون توسط متخصصان تغذیه مورد بازنگری قرار گرفته و مبانی علمی آن به چالش کشیده می‌شود. کارشناسان تاکید می‌کنند که نیاز بدن به مایعات، یک نسخه واحد و ثابت برای همگان نیست.

این توصیه عمومی، اغلب افراد را وا می‌دارد تا حتی در صورت عدم احساس تشنگی، خود را ملزم به نوشیدن مقادیر زیادی آب کنند. بسیاری بدون آگاهی از پشتوانه علمی این عدد، تنها به دلیل تکرار مداوم آن، مصرف ۸ لیوان آب در روز را ضروری می‌دانند. این اجبار ذهنی، گاه به خستگی و حتی مقاومت در برابر نوشیدن آب منجر می‌شود، چرا که حجم تعیین شده برای برخی افراد غیرواقعی و طاقت‌فرسا به نظر می‌رسد.

متخصصان تغذیه بر «نیاز متغیر بدن به مایعات» تاکید دارند. به گفته یک متخصص تغذیه و رژیم‌درمانی، نیاز آبی هر فرد به عوامل متعددی از جمله سن، وزن، میزان فعالیت بدنی، دمای محیط، وضعیت سلامت و حتی نوع رژیم غذایی بستگی دارد. بنابراین، انتظار داشتن یک عدد ثابت برای همه، ساده‌سازی بیش از حد یک فرآیند پیچیده بیولوژیکی است و نمی‌توان آن را یک دستورالعمل علمی دقیق قلمداد کرد.

همچنین، باور رایج مبنی بر اینکه تنها آب نوشیدنی در تأمین مایعات بدن نقش دارد، اشتباه است. بخش قابل توجهی از آب مورد نیاز بدن، حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد، از طریق مصرف مواد غذایی تأمین می‌شود. میوه‌ها، سبزیجات، سوپ‌ها، لبنیات و حتی نوشیدنی‌هایی مانند قهوه و چای (در حد متعادل) منابع مهمی برای تامین آب روزانه محسوب می‌شوند و باید در محاسبات کلی مصرف مایعات در نظر گرفته شوند.